5S Nedir? | Tertip Düzen ve Öz Disiplin

5S nedir?

5S esasında işte, evde, arabada kısaca hayatımızın her alanında disipli bir yaşam tarzıdır. Kullandığımız bir eşyayı her seferinde doğru ve kullanıma hazır şekilde bulmayı veya ihtiyaç duyabileceğimiz her hangi bir şeyi 3 saniye içinde bulmayı hepimiz istemişizdir. Aramak hele bir de her şeyin üst üste geldiği, müşterinin ürün beklediği o uğursuz anlarda vakti boşa geçirecek şekilde aramak en kötü durumdur.

Almanların RTL kanalında bir yemek programı var, adı "lezzetsiz bir şey yoktur". Programda sunucu aynı zamanda aşçı olarak yemekleri canlı olarak yapıyor ve konukları da biz güzel yiyor. Yemek değil tabi bizim konumuz, bizim konumuz sunucunun çalışma şekli, elindeki çeşitli gereçleri, yemek malzemelerini çabucak buluyor ve ardında hiç çöp bırakmadan programı bitiriyor. Önceden hazırlamış bir yemek yok aynı anda 3-4 çeşit yemek ve bir tatlı yaparak sunuyor. İşte disiplin, çalışma ortamı ile tam uyum ve çok iyi yerleştirilmiş bir mutfak. Adam şiir gibi işini yapıyor.

Bu güne kadar 5S çalışmaları ile ilgili olarak birçok yazı yazdık. Sitemizin kullanıcılarına sunduğu yazıların birçok soruyu da beraberinde getirdiğini biliyorum. Her ne kadar mümkün olduğunca uygulamaya yönelik yazılar yazıyor olsak da bahsedilen konuların daha iyi anlaşılması bir şeylere daha ihtiyaç duyulduğunu biliyoruz. Bunun için sizlere bazı örnek 5S uygulamaları ve açıklamalar yazarak bu ihtiyacı bir miktar gidereceğimizi düşünüyorum.

Öncelikle 5S için en çok rastlanan konulardan birine değineceğim. Temizlik konusu. Çalışanlar bu konuyu hiç sevmemektedir. Böyle olunca temizliğin ihmal edildiği sık rastladığımız sorunlardandır. İhmalin en büyük nedenlerini şu şekilde sıralayabiliriz

  1. Temizliğin zor olması,
  2. Makinenin ulaşılmayan yerlerinin bulunması,
  3. Temizlik için zaman ayrılmaması,
  4. Çalışanlara temizlik yapmaları gereken yerlerin paylaştırılmamış olması,
  5. Kirliliğe alışma,
  6. Kir kaynaklarının kurutulmaması,
  7. Çalışanlara inisiyatif verilmemesi,
  8. Temizliğin öneminin yeterince anlatılmamış olması,
  9. Temizlik gereçlerinin olmaması,
  10. Akort çalışma sistemi nedeni ile temizliğin göz ardı edilmesi

Bu gün 5S sisteminin en önemli elemanlarından olan görsel kontrol sistemine değinmeye çalışacağız. Bildiğiniz üzere 7 muda içinde hareket, taşıma, bekleme bulunmaktadır. Bunların temel sebeplerinden birisi ve en önemlisi görsel kontrol siteminin kurulmamış olmasıdır.

Genel olarak operatörler ihtiyaç olan şeyi belirleme, bulma, getirme durumlarında mudaya neden olmaktadırlar. Neye ihtiyaç olduğunu belirlemek zaman almakta, nerede olduğunu belirlemek mümkün olmamakta ve operatör bunlarla uğraşırken bekleyen diğer operatör ve makineler oluşmaktadır. Operatörler standart olmayan teknikler ile çalışarak bir yandan başkaca sorunların çıkmasına neden olmaktadırlar.

Yapılan sık hatalar konusunda uyaran bir sistem olmadığından, ya hiçbir çözüm bulunamamakta ve sürekli olarak operatör hatalarından bahsedilmektedir, ya da teknolojik çözümlere gidilerek yüksek maliyetli test ekipmanları alınarak "Gereksiz işlem" mudası üretilmektedir.

Yönetim takımı olması gereken durumu denetlerken büyük gayret sarf etmek zorunda kaldığından çoğunlukla zaman yetmemesi nedeni ile ya denetim yapamamakta veya yetersiz seviyede denetim yapmaktadır.

Bu gün bütün bunlara çözüm olarak kullanılan ve bir iş istasyonunda kurulması gereken görsel kontrol sisteminin temel özelliklerini anlatacağız.

Yalın üretim sisteminin temel uygulamalarından olan 5S'in eğitim süresi oldukça kısadır. Zaten uygulamaya geçen firmalarda eğitim aşaması çabucak aşılmaktadır. Yaygınlaştırma eğitimleri dahi kısa sürede tamamlanabilmektedir. Gerçek hayat ile ilgili uygulamalara geçişte ise hemen hemen tüm uygulayıcılarda asıl sorunlar ortaya çıkmaktadır. Bu sorunların aşılması güçlükler içermektedir. Çıkan sorunların en temel etkisi uygulamaların gecikmesi, maliyetlerin yükselmesi ve elde edilen faydanın azalması yönünde olmaktadır. Bazı uygulayıcılarda 5S tamamen devre dışı dahi olabilmektedir.

5S Hedefleri

 

Site Bilgileri

Kullanıcılar
5555
Makaleler
328
Makale Görünüm Sayısı
1163089

Kimler sitede

41 ziyaretçi ve 0 üye çevrimiçi